AYT Türk Dili ve Edebiyatı – Servet-i Fünun Edebiyatı

Servet-i Fünun Edebiyatı

Edebiyat-ı Cedide

 

 

1896 – 1901

 

  • Topluluğun alt yapısını Recaizade Mahmut Ekrem
  • Servet-i Fünuncular batı kültüründe gelişmiştir.
  • Servet-i Fünun dergisi etrafında toplanıldı.
  • Karamsarlık, umutsuzluk, bunalım
  • Sanat için sanat vardır.
  • Gruba Tevfik Fikret Öncülük
  • Gazetecilikten Dergiciliğe geçildi.
  • Toplumsal faydayı değil estetik zevki amaçladı.
  • Sanatlı ağır bir dil vardı.
  • Hüseyin Cahit Yalçın’ın Edebiyat-Hukuk makalesinden sonra dergi kapandı ve dönem

 

Öğretici Metinler

  • Gezi yazısı, Eleştiri, Anı türlerinde yoğunlaşıldı.
  • Anı :    Halit Ziya Uşaklıgil

Mehmet Rauf Hüseyin Cahit

  • Gezi :    Cenab Şahabettin
  • Eleştiri : Ahmet Şuayp

 

Roman – Hikaye
  • Bireysel konular işlenir.
  • Çevre : İstanbul
  • Teknik olarak başarılıdır.
  • Psikolojik tahliller vardır.
  • Konak yaşantısı konu
  • Süslü ve Ağır bir dil vardır.
  • Olay (Mauppasant) Hikayeciliği vardır.

 

Şiir
  • Konu – Biçim yenilikler vardır.
  • Bireysel şiirler yazılır.
  • Şekil kusursuzluğuna dikkat
  • Aruz Türkçeye
  • Kulak için kafiye
  • Sona – Terza rima gibi Nazım Şekilleri kullanıldı.
  • Bütünlük önemlidir.
  • Sembolizm ve Parnasizm etkisi vardır.
  • Nazım Nesre yaklaştırıldı.

 

Manzum Hikaye ve Mensur Şiir yazıldı

 

Temsilcileri

 

Tevfik Fikret (1867 – 1915)
  • Önce; Sanat için Sanat
  • Sonra; Toplum için Sanat
  • Nazımı nesre yaklaştırdı.
  • Aruz ve Türkçeyi kaynaştırdı.
  • Noktalama İşaretleri kullandı.
  • Biçimsel Mükemmelliğe önem
  • Parnasizm’den
  • İstanbul’u kötüleyen ilk şair.
  • Sis Şiiri
    • İstanbul’u fahişe kadın’a
  • Hece ölçüsüyle yazdığı tek şiir Şermin

Şiir          : Avang-i Tasvir – Tarih-i Kadim – Sis 95’e Doğru – Hasta Çocuk – Şermin Rübab’ı Şikeste – Rübab’ın Cevabı

 

Cenab Şahabettin (1870 – 1934)
  • Parnasizm’in ilk örneklerini verdi
  • Sembolizm’in öncüsüdür.
  • Şiirlerin Konusu Doğa’dır.
  • Müziğe önem
  • Elhan-ı Şita ile tanındı.

 

  • Şiir :Tamat
  • Özdeyiş : Tiryaki Sözleri

Gezi :    Avrupa Mektupları – Hac Yolunda

Suriye Mektupları – Afak-ı Irak

Makale  :  Evrak-ı Eyyam

Deneme  : Nesr-i Harp

Sohbet :  Nesr-i Sulh

Tiyatro:  Körebe – Yalan – Küçükbeyler

 

Halit Ziya Uşaklıgil (1868 – 1945)
  • Modern Türk romanının kurucusu
  • Dönemin en güçlü yazarı.
  • Romanları teknik açıdan
  • Romanlarda İstanbul’daki eğitimli kişilerdir.
  • Hikayelerde Anadolu’daki köylü kişilerdir.
  • Mai ve Siyah (Ahmet Cemil Karakteri)
    • Servet’i Fünun’un Hayal Kırıklığını anlatır.
  • Aşk-ı Memnu
    • Türk Aile Yapısı – Alafranga özentiliği

Roman     :    Mai ve Siyah – Aşk-ı Memnu – Kırık Hayatlar Sefile – Nemide – Ferdi ve Şürekası

Bin Ölünün Defteri – Nesl-i Ahir

Öykü       :    Bir yazın Tarihi – Solgun Demet – Aşka Dair Hepsinden Acı – Bir Şiir Hayal

Makale     :    Sanata Dair

Tiyatro    :    Kabus – Fare – Füruzan

Anı          :    Saray ve Ötesi – Kırk Yıl

 

Hüseyin Cahit Yalçın (1874 – 1957)
  • Eleştirileriyle tanınır.
  • Yeni edebiyatı
  • Roman ve Hikayelerinde şairane bir üslup vardır.

Roman     :    Nadide – Hayal İçinde

Hikaye     :    Hayatı Muhayyel – Niçin Aldatırlarmış?

Hayati Hakikiye Sahneleri

Eleştiri    :    Kavgalarım

Anı          :    Edebi Hatıralar – Siyasi Hatıralar

 

Edebiyat-Hukuk makalesinden dolayı dönem son buldu.

 

Mehmet Rauf (1875 – 1931)
  • Halit Ziya’dan sonraki en önemli şair.
  • Psikolojik tahlillere yer
    • İlk Psikolojik Roman = Eylül

Roman : Eylül – Genç Kız Kalbi – Ferda-yı Garam

Hikaye : Son Emel – Üç Hikaye – Bir Aşkın Tarihi

M.Şiir : Siyah İnciler

 

Süleyman Nazif (1870 – 1927)
  • Tanzimat şairlerinden etkilenmiştir.
  • Kara bir Gün adlı eserinden dolayı Malta’ya sürüldü.
  • Eserlerinde Vatan, Hürriyet, Adalet işlemiştir.

Şiir          :    Gizli Figanlar – Batarya ile Ateş – Firak-ı Irak

Makale     :    Çal Çoban Çal

Monografi :    Namık Kemal – Fuzuli – Mehmet Akif

 

 

Servet-i Fünun Dönemi Bağımsız Sanatçıları

 

Hüseyin Rahmi Gürpınar (1864 – 1944)
  • Ahmet Mithat’ın “Halk için Roman Yazma” görüşünü savunur
  • Romanlarında gözlem ve çevre tasviri vardır.
  • Sokağı edebiyata taşıyan
  • Eleştirileri mizah yoluyla ortaya
  • İstanbul’u tüm canlılığı ile anlatmıştır.
  • Eski-Yeni çatışması; Yanlış batılılaşmayı işlemiştir.
  • Romanlarda olayın akışını
  • Romanlar teknik olarak

Roman     :    Şık – Şıpsevdi – İffet – Mürebbiye – Gulyabani Nimetşinas – Ben deli miyim? – Metres Kuyruklu Yıldız Altında Bir İzdivaç

Hikaye     :    Kadınlar Vaizi – Namusla Açlık Meselesi

İki Hödüğün Seyahati – Melek Sanmıştım Şeytanı Meyhanede Hanımlar

Tiyatro    :    Hazan Bülbülü – Kadın Erkekleşince

 

 

Ahmet Rasim (1864 – 1932)
  • Fıkra, Makale ve Anılarıyla tanılır.
  • İstanbul’un günlük yaşantısını anlatır.
  • Fıkra türünün ilk önemli ustasıdır.
  • Gözlemcidir.
  • Edebiyatta batılılaşmaya karşıdır.

Fıkra       :    Eşkal-i Zaman – Şehir Mektupları – Ciddü Mizah Gülüp Ağladıklarm

Anı          :    Falaka Gecelerim – Fuhs-i Atik

Gezi        :    Romanya Mektupları

Öykü       :    Güzel Eleni – İki Günahkar – Ülfet

Roman :    İki Sevgi – Askeroğlu – Tecrübesiz Aşk

Sohbet     :    Ramazan Sohbetleri

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Başa dön tuşu