YGS-LYS Coğrafya Özet Bilgiler

YGS-LYS Coğrafya Özet Bilgiler

 

  • Haritadaki bozulmaların nedeni Dünyanın şeklinden dolayıdır. Dünyanın küresel şeklinin düzleme aktarılması zor olduğu için haritada bozulmalar olur.
  •  Ekvatordan kutuplara gidildikçe haritadaki bozulma oranı artar.
  • Bir yerin iz düşümü  ile gerçek yükseklik arasındaki fark ne kadar fazlaysa o yer o  kadar çok eğimlidir.Yanı iz düşümü yükseklik ile gerçek yükseklik arasındaki fark büyüdükçe eğimde artış gösterir.
  • Krokinin haritadan farkı ölçeğinin olmamasıdır.

 

 

  • Haritada ölçek küçüldükçe ;
  • Payda büyür.
  • Geniş alanları gösterir.
  • Küçülme oranı artar.
  • Bozma oranı artar.
  • Ayrıntıyı gösterme güçleri azalır.
  • Düzlem üzerinde daha az yer kaplar.

Ölçek büyüdükçe tam tersi olur.

 

  • Haritada bulunması gereken elemanlar : Harita işaretleri ( lejant ) , yön oku , ölçek ,coğrafi koordinatlar , uygun başlık.
  • Eğimin arttığı yerde izohips eğrileri sıklaşır , eğimin azaldığı yerde izohips eğrisi seyrekleşir.
  •  Aynı izohips üzerindeki yükseklik değerleri de aynıdır.
  • Formüller : Gerçek uzunluk = Harita Uzunluğu . Ölçeğin paydası ,
  • Ölçek = Harita Uzunluğu / Gerçek Uzunluk
  • Gerçek Alan = Harita alanı . Ölçeğin paydasının karesi.
  • En sıcak vaktin öğle vakti 12:00’da yaşanmasının nedeni ; Güneş ışınlarının en dik açıyla geldiği saat olmasındandır.Havanın sabah 4- 5 gibi akşamdan daha soğuk olmasının nedeni , atmosferin sabaha karşı soğumasından dolayıdır.
  • Dünya tam küre olsaydı yer çekimi dünyanın her yerinde eşit olurdu.
  • 21 Mart 21 Eylül zamanı yanı ekinoks tarihinde dünyanın her yerinde gece gündüz süresi eşitlenir.
  • Güneşi yılda iki kez dik açıyla alan yer sadece Ekvatordur.
  • 21 Haziran günü güneş kuzey yarım kürenin Yengeç dönencesine dik açıyla gelir ve kuzey yarım kürede en uzun gündüz yaşanır.Bu güney yarım kürede en uzun gece olarak tanımlanır.
  • 21 Aralıkta Güneş, Güney Yarım Kürenin Oğlak dönencesine dik açıyla gelir ve Güney Yarım Kürede en uzun gündüz yaşanır.Bu Kuzey Yarım Kürede en uzun gece olarak tanımlanır.
  • Enlem farkı artan bölgelerde tarım çeşitliliği de artar.
  • Mevsimler Dünyanın Güneş ekseni etrafındaki elips hareketinden ve eksen eğikliğinden  dolayı oluşur.
  • Aynı boylam üzerindeki iki merkezde ; Aynı anda öğle vakti yaşanır ve yerel saatleri aynıdır.Güneş aynı anda doğup aynı anda BATMAZ.Güneş sadece 21 Mart – 23 Eylül zamanı aynı anda doğup aynı anda batar.
  • Farklı yarım kürelerde farklı mevsimlerin yaşanması Dünyanın eksek eğikliğinden kaynaklanır.
  • Dünya kendi ekseni etrafında atmosfer ile birlikte döndüğünden dünyanın dönüşünü hissetmeyiz.
  • Ekvatordan kutuplara gidildikçe izdüşüm alan küçülür çünkü yükselti de düşer.
  • Kuzey Yarım Kürede yaz mevsiminin kış mevsiminden uzun olması , şubat ayının 28 çekmesi , temmuz ve ağustos aylarının eşit olmasının nedenleri Dünyanın Güneş ekseni etrafındaki ELİPS hareketinden dolayıdır.Dünya bazen Güneşe yaklaşır , bazen Güneşe uzaklaşır ama bu durum SICAKLIĞI ETKİLEMEZ. Sıcaklığı sadece Güneşin geliş açısı etkiler.
  • Güneş ışınlarının geliş açısı dünyanın geoit şekliyle alakalıdır.
  • Dünya batıdan doğuya döndüğü için , Güneş her zaman doğuda doğar , yerel saat her zaman doğuda daha ileridir.
  • Ekinoks tarihinde Güneş saat kaçta doğuyorsa o saatte de batar.
  • Güneş uzaya Dünyadan daha yakın olduğu halde neden uzaya çıkıldıkça hava -80 – 120 derecelere çıkar.Bunun sebebi , Güneş ışınları Dünyada yer yüzüne çarpıktan sonra ısıtma yapar.İkinci neden ise Dünyada bulunan bazı atmosfer gazlarının yükseklik arttıkça azalması ve tamamen yok olmasındandır.
  • Troposfer  ekvatordan kutuplara gidildikçe incelir ; çünkü ekvatorda buharlaşma ve çizgisel hız fazladır.
  •   Troposfer : İklim olaylarının gerçekleştiği tabakadır.
  • Stratosfer : Mor ötesi ışınların süzüldüğü tabakadır.
  • Mezosfer : Meteorların dünyaya çarpmasının önlendiği tabakadır.
  • Termosfer : Radyo ve uydu dalgalarının bulunduğu tabakadır.
  • Bir bölgede en sıcak ay ile en soğuk ay arasındaki fark fazlaysa karasallık , fark az ise denizellik vardır çünkü karalar daha çabuk ısınır daha çabuk soğurlar.
  •  Yeryüzünden yükseklere çıkıldıkça hava sıcaklığı 200 metrede 1 derece azalır.
  • Güney Yarım Kürede kuzeye bakan yamaçlar , Kuzey Yarım Kürede güneye bakan yamaçlar güneş ışınlarını daha dik açıyla alırlar.
  •  Dünyanın en dik Güneş ışınlarını ekvator almasına karşın ekvatorda hava sıcaklığının dönencelerden düşük olmasının sebebi ekvatorda nemin fazla olmasındandır.
  • Güney Yarım Küre, Kuzey Yarım Küreye göre daha az ısınıp daha az soğur , oysa Kuzey Yarım Kürede sıcaklık farkı daha fazladır.Bunun sebebi Kuzey Yarım Kürede karaların daha fazla olmasındandır.
  • Havanın bulutlu olduğu zaman hava daha sıcaktır bunun nedeni bulutların havayı sarması ve sıcaklığı atmosfere bırakmamasındandır.
  • Gerçek sıcaklık ile indirgenmiş sıcaklık arasındaki fark arttıkça yükselti  farkı da artar.
  • Alçak hava basıncı : Yükselici hava hareketi , Yüksek hava basıncı : Alçalıcı hava hareketi yapar. Alçak basıncın olduğu yerlere yağış düşer , yüksek basıncın olduğu yerler genellikle kuraktır.
  • Alize batı rüzgarlarının ortak özellikleri : Dünyanın dönüşü sebebiyle oluşmalarıdır.
  • Kuzey Yarım Küre – Yüksek basınç alanı = Rüzgar saat yönünde oklar dışarı doğru , sağ tarafa sapar .Alçak basınç alanında oklar içeri doğrudur.
  • Güney Yarım Küre – Yüksek basınç alanı = Rüzgar saat yönüne ters oklar dışarı doğru , sol tarafa sapar. Alçak basınç alanında oklar içeri doğrudur.
  • Alizelere sürekli esmeleri ve yönlerinin aynı olması nedeniyle ticaret rüzgarları denilir.
  • Rüzgarlar yüksek basınçtan alçak basınca doğru eserler.
  • Basınç farkı ne kadar fazlaysa , sürtünme ne kadar az ise , yer şekilleri ne kadar sade ise  rüzgar olarak sert eder.Dünyanın dönüşü rüzgarların sapmasına neden olduğu için rüzgarın hızı Dünyanın kendi ekseni etrafındaki dönüşünden dolayı yavaşlar.
  • Alizeler : 30 derece enlemleri arasında esen sıcak ve sürekli rüzgarlardır , Okyanus Akıntılarını ısıtırlar , bol yağış bırakırlar , ekvatordan kutuplara eserler.
  • Batı : 60 derece enlemleri arasında esen sıcak ve sürekli rüzgarlar ( Okyanus akıntıları derse direk batı rüzgarlarını işaretle ) ,  Okyanus Akıntılarını ısıtırlar , bol yağış bırakırlar , ekvatordan kutuplara eserler.
  • Kutup : Kutuplardan ekvatora doğru esen ve soğuk hava etkisi veren sürekli rüzgarlardır.
  • Muson rüzgarları : Mevsimli rüzgarlardır.Yaz musonu ve kış musonu olarak ikiye ayrılırlar.Sadece yaz musonları yağış bırakırlar bunun nedeni muson rüzgarlarının sıcaklık farkından dolayı ortaya çıkmasındandır.Kışın karalar denizlere göre daha çabuk ısınıp daha çabuk soğurlar bu yüzden soğuk olan bölgede basıncın fazla olmasından dolayı rüzgar karadan denizlere doğru eser.Karalardan eserken nem taşıyamadığı için kış musonu yağış bırakmaz.Yaz musonları ise yaz aylarında karalar denizlerden daha çabuk ısındığından yüksek basınç denizlerdedir.Rüzgar denizden karaya doğru estiği için bol nemli hava kütlesi götürür ve yaz musonları bol yağış bırakır.
  • Meltem rüzgarları : Muson rüzgarlarının günlük olanlarıdır.
  • Fön rüzgarları : Havanın nem açığını artırırlar , Yağış oluşumunu engellerler , Kuru ve nemsizdirler , tek yönlü eserler.

 

 

  • Hava dağlardan denizlere doğru inerken sürtünmeden dolayı ısınır.En sıcak rüzgarlar sürtünmeden dolayı oluşan rüzgarlardır.
  • Yazın buharlaşmanın kış aylarına göre daha fazla olmasına karşın kışın daha fazla yağışın düşmesinin sebebi ,hava ısındıkça maksimum nemin artması ve hava soğudukça taşıyabileceği nem kapasitesi yanı maksimum nemin azalmasındandır.Buharlaşma ne kadar olursa olsun yağış olabilmesi için havanın bir zaman neme doyması lazım.Unutmayalım ki ısınan hava genleşir ve yükselir.Belli bir süre sonra soğur ve neme doyar yoğunlaşarak yağış bırakır.
  • Sıcak ve soğuk havanın karşılaşması sonucu sis oluşur.Sislerin gece veya sabaha karsı oluşmasının nedeni sabaha karşı atmosferin daha soğuk olmasından dolayıdır.

 

 

    • Yağmur : Hava sıfır derece üzerinde ise düşer
    • Kar: Hava sıfır derecenin altındaysa düşer
    • Dolu : Hava sıfır derece ise düşer.

 

 

    • Konveksiyonel Yağışlar : Isınan havanın yükselmesiyle meydana gelen yağışlardır. Ekvatoral bölgede yaygındır.
    • Cephe Yağışları : Sıcak ve soğuk havanın çakışıp birbirleriyle çakıştıkları zaman oluşan yağışlardır.Akdeniz ikliminin olduğu yerlerde görülür.

 

 

 

    • Kıtalar başlangıçta tek parça halindeymiş bunu doğrulayan iki bilgi öne sürmüşler ; birincisi  farklı kıtalar da aynı hayvan fosillerinin olması , ikincisi kıtaların birbirini yapboz gibi tamamlaması.
    • Levhalar ya birbirine yaklaşma yada uzaklaşma hareketi uygularlar.Okyanus tabanlarında levhaların birbirlerinden uzaklaştıklarında derinden gelen magmanın bu boşlukları doldurmasıyla okyanus sırtları oluşur.
    • Levhalar birbirine yaklaştığı zaman yeryüzü esnek bir yapıya sahipse kıvrım dağları , kırılgan bir yapıya sahipse kırık dağları oluşturur.Kırıklı yapıda altta kalan kısım graben , üstte kalan kısımlara horst denilir. Kıvrılmada üstte kalan kısımlara antiklinal , üstte kalan kısımlara senklinal denilir.
    • İstanbul ve Çanakkale boğazları ve Ege denizi dördüncü jeolojik zamanda oluşmuştur.

 

 

 

  • Akarsu eğitimi arttıkça : Derine aşındırma artar , birikinti yoktur , taşımaya elverişsizdir , hidroelektrik potansiyeli yüksektir.Eğim az ise tam tersidir.
  • Ekvatordan kutuplara gidildikçe kalıcı kar sınırı azalır.
  • Yağışın fazla olduğu özellikle ekvatoral bölgelerde Ahşap evler yaygındır.Çöl ikliminin görüldüğü kurak yerlerde Kerpiç evler yaygındır.Soğuk iklimin görüldüğü yerlerde Taş evler yaygındır.
  • Yamaçlardaki bitki örtüsü düz alanlara göre daha çeşitlidir.
  • Dağ yamaçlarında yükseklere çıkıldıkça sıcaklığın düşüşüne bağlı olarak bitki türünde de değişiklikler görülür.
  • Fiziksel çözünme : Sıcak + Soğuk farkı fazla ise – Dönenceler çevresi …
  • Kimyasal Çözünme : Su + Sıcaklık fazla ise – Ekvatoral bölge , Akdeniz bölgesi…

 

 

  • Kırmızı topraklar ( Terra Rossa ) : Verimsiz olmasının sebebi kireç oranının fazla olmasındandır.Topraktaki demir minerallerinin oksitlenmesinden dolayı rengi kırmızıdır.
  • Laterit topraklar : Verimsiz olmasının sebebi kimyasal çözünme sonucu organizmalar tarafından humus örtüsünün yenmesi ve aşırı yıkanmadan.
  • Podzol Topraklar : Verimsiz olmasının nedeni aşırı yıkanmadan dolayı.Kül rengi topraklarmış. Zavallının aşırı yıkanmaktan beti benzi atmış.
  • Kestane Rengi Bozkır Toprakları : Verimsiz olmasının nedeni tuz oranının fazla olmasından.Sıcak ve nemsiz bölgenin toprakları tuzlu olur.
  • Bölgeler :
    • AKDENİZ BÖLGESİ :
    • Ülkemizin en engebeli bölgesidir.
    • Karstik arazilerin ve karstik şekillerin en fazla bulunduğu bölgedir.
    • Yıllık ortalama sıcaklığı en fazla olan bölgedir.
    • Ülkemizin en büyük delta ovası olan Çukurova bu bölgededir.
    • Güneş enerjisinden en fazla yararlanılan bölgedir.
    • Kış mevsiminin en kısa ve en ılık geçtiği bölgedir.
    • Bulutluluk oranı en az olan bölgedir.
    • Yaz ve kış yağışları arasındaki farkın en fazla olduğu bölgedir.
    • Don olayının en az görüldüğü bölgedir.
    • Yıl içinde gölge uzunluğunun en kısa olduğu bölgedir.
    • Yaz turizminin en erken basladığı ve en geç bittiği bölgedir.
    • Sebze ve meyvenin en erken olgunlaştığı bölgedir.
    • Seracılık, turfanda sebze ve meyve üretiminin en fazla olduğu bölgedir.
    • Türkiye’nin muz ve gül üretiminin tamamını karşılayan bölgedir.
    • Yılda aynı araziden birden fazla ürün alma açısından en elverişli bölgedir.
    • En fazla mevsimlik isçi göçü alan bölgedir.
    • Türkiye’yi çevreleyen denizlerden en tuzlu olanı Akdeniz’dir.(%38)
    • Dünyada sığla(günlük)ağacının en fazla yetiştiği yerdir.
    • En tuzlu denizimiz Akdeniz’dir.
    • Gece ve gündüz süreleri en az olan bölgedir.
    • Kış yağışlarının (yağmur) en fazla olduğu bölgedir.
    • İntansif tarımın en fazla yapıldığı bölgedir.
    • Turunçgil, soya, yer fıstığı,muz, susam,mısır ve anason üretiminin en fazla olduğu bölgedir.

 

 

    • MARMARA BÖLGESİ :
    • Yer şekilleri en sade olan bölgedir.
    • Ortalama yükseltisi en az olan bölgedir.
    • İklimi en fazla çeşitlilik gösteren bölgedir.(sebebi:özel konum)
    • En fazla tarım ürünü çeşitliliğine sahip olan bölgedir.
    • Tarım alanlarının bölge yüz ölçümüne oranının en fazla olduğu bölgedir.
    • Ayçiçeğin en fazla üretildiği bölgemizdir.
    • Hidroelektrik enerji potansiyeli en az olan bölgedir.
    • En çok enerji tüketen bölgedir.
    • Özel konumu sayesinde ulaşım ve ticaretin en fazla geliştiği bölgedir.
    • Ulaşım, ticaret ve turizm gelirleri en fazla olan bölgedir.
    • İstanbul, en büyük iç alım (ithalat) limanıdır.
    • En çok nüfuslanmış ve en fazla göç alan bölgedir.
    • Nüfus yoğunluğu en fazla olan bölgedir.
    • Türkiye’nin en tenha yeri olan Yıldız Dağları bu bölgededir.
    • Dünyanın en zengin bor yatakları bölgede yer alan Bursa Mustafa Kemal Paşa ve Susurluk’ta bulunmaktadır.
    • Bölgede çıkarılan bor mineralleri Bandırma’da işlenmektedir.
    • İpek böcekçiliği ve kümes hayvancılığının en fazla yapıldığı bölgedir.
    • Et ve süt verimi yüksek olan kıvırcık koyun(merinos) en fazla bu bölgede yetiştirilir.
    • Kentleşme oranının en yüksek olduğu bölgedir.
    • Okur-yazar oranı en yüksek olan bölgedir.
    • Orman alanı bakımından 3. sıradadır.
    • Balıkçılık bakımından Ege ve Akdeniz’den önce gelir.

 

 

    • KARADENİZ BÖLGESİ :
    • En fazla yağış alan bölgedir.
    • Kırsal-tarımsal nüfus yoğunluğunun en fazla olduğu bölgedir.
    • Yıllık sıcaklık farkı en az olan bölgedir.
    • Kimyasal çözülmenin en fazla, mekanik çözülmenin en az olduğu bölgedir
    • Gölge boyu uzunluğunun en fazla olduğu bölgedir.
    • Güneş enerjisinden en az yararlanan bölgedir.
    • Fındık ve çay üretiminin en fazla yapıldığı bölgedir.
    • Nadasa ayrılan toprakların en az olduğu bölgedir.
    • Orman bakımından en zengin olan bölgedir.
    • Türkiye’nin en önemli taş kömürü havzası(Zonguldak) bu bölgededir.
    • Heyelan ihtimali en fazla olan bölgedir.
    • En fazla falezli kıyılar bu bölgededir.(Özellikle Doğu Karadeniz)
    • Yağış rejimi en düzenli olan bölgedir.
    • Balıkçılığın en fazla yapıldığı bölgedir.
    • Doğu-batı yönünde en uzun olan bölgedir.
    • Dağınık yerleşmelerin en fazla görüldüğü bölgedir.
    • Dışarıya en fazla göç veren bölgedir (özellikle Doğu Karadeniz )
    • Yerel saat farklarının en fazla olduğu bölgedir.
    • Gece-gündüz sürelerinin en fazla olduğu bölgedir.
    • Şehirleri küçük ama sayı olarak en fazla şehre sahip bölgemizdir.
    • Dört mevsim yağış aldığından buğday ve pamuk yetişmez.
    • Nüfus en fazla art bölgesi geniş olan sahillerde(Trabzon, Samsun) toplanmıştır.
    • Kereste fabrikalarının en çok olduğu bölgedir.Fabrikalar özellikle Batı Karadeniz’de toplanmıştır.(Sebebi ham maddenin çok oluşu)
    • Taş kömürü ve Demir-Çelik Endüstrisinin varlığı burada göçü azaltmıştır.(Ereğli-Karabük-Zonguldak)
    • Akarsu havzası en geniş olan bölgedir.

 

 

 

    • İÇ ANADOLU BÖLGESİ :
    • En kurak ve en az yağış alan bölgedir.(Tuz Gölü ve çevresi 250 mm. yağıs alır)
    • Türkiye’de ova ve platoların en geniş yer kapladığı bölgedir.
    • Türkiye’nin en büyük ovası olan Konya Ovası bu bölgededir.
    • Konya ovası Türkiye tahıllarının %33’ünü karşılar.
    • Türkiye’nin en büyük kapalı havzası olan Tuz Gölü Havzası bu bölgededir.
    • Konveksiyonel yağışların en fazla olduğu bölgedir.
    • Erozyonun en fazla olduğu bölgedir.
    • Nadasa ayrılan toprakların en fazla olduğu bölgedir.(yağışın az olması nedeniyle)
    • Tarım alanlarının en geniş olduğu bölgedir.
    • Buğday ekim alanının en geniş olduğu bölgedir.
    • Buğday, arpa, şeker pancarı, elma ve patatesin en çok üretildiği bölgedir.
    • Toplam hayvan sayısı en fazla olan bölgedir.
    • Koyun ve tiftik keçisinin en fazla yetiştirildiği bölgedir.
    • Yapı malzemesi olarak kerpiçin en fazla kullanıldığı bölgedir.
    • Konya-Karapınar rüzgar aşındırmasının en etkili olduğu yerdir.
    • Mekanik çözülmenin en fazla görüldüğü bölgedir(Konya-Karapınar)
    • Türkiye’de lüle taşının çıkarıldığı tek bölgedir.
    • Yeşil mercimek en fazla bu bölgede(Yozgat) yetiştirilir.
    • Türkiye’de karstik arazi Akdeniz Bölgesinden sonra en fazla bu bölgededir.
    • En yoğun nüfuslu yerleri; Ankara, Eskişehir, Sivas, Konya ve Kayseri’dir.

 

 

 

    • GÜNEYDOĞU ANADOLU BÖLGESİ :
    • Yüzölçümü itibariyle en küçük bölgedir.
    • Yaz kuraklığı en fazla olan bölgedir.
    • En yüksek sıcaklıkların ölçüldüğü bölgedir.
    • Buharlaşmanın en fazla olduğu bölgedir.
    • Ormanın en az olduğu bölgedir.(%3)
    • Nüfusun en az olduğu bölgedir.
    • Sulamaya en fazla ihtiyaç duyulan bölgedir.
    • Fosfatın en fazla çıkarıldığı bölgedir.
    • Antep fıstığı, mercimek ve karpuzun en fazla üretildiği bölgedir.
    • Deprem riski en düşük olan bölgedir.
    • Türkiye’nin en büyük baraj gölü olan Atatürk Baraj Gölü bu bölgededir.
    • Türkiye petrol üretiminin tamamı bu bölgede yapılmaktadır.
    • Kırmızı mercimek üretimi en fazla bu bölgede yapılmaktadır.
    • En fazla mevsimlik göç veren bölgedir.
    • GAP tamamlandığında bölgede tarım ve ticaret en üst seviyeye çıkacaktır.
    • GAP TAMAMLANDIKTAN SONRA
    • Sulu tarıma geçilecek
    • Nadas alanları azalacak
    • Tarımsal ürün çeşitliliği artacak
    • Pamuk ve pirinç üretimi artacak
    • Bölge, pamuk üretiminde 1. sırayı alacak
    • Bölgede ekilen buğdayın yerini pamuk alacak
    • Yapılan barajlar iklimin yumuşamasını sağlayacak.
    • Barajlar sayesinde elektrik üretimi artacak
    • Bölgeye dışarıdan göçler olacak
    • Bölgenin nüfus yoğunluğu artacak

 

 

 

    • EGE BÖLGESİ :
    • Tuzun en fazla üretildiği bölgedir.
    • Linyitin en fazla çıkarıldığı bölgedir.
    • Termik elektrik enerjisinin en fazla üretildiği bölgedir.
    • İzmir, Türkiye’nin en önemli ihracat limanıdır.
    • Türkiye’deki tek jeotermal enerji santrali Denizli-Sarayköy’dedir.
    • Horst ve grabenlerin en fazla olduğu bölgedir.1. deprem kuşağı içinde yer alır.
    • Bölge; zeytin, üzüm, haşhaş, tütün ve incir üretiminde birincidir.(z-ü-h-t-i)
    • Kıta sahanlığı en geniş olan bölgedir.
    • Kıyı uzunluğu en fazla olan bölgedir.
    • Türkiye’deki ilk demir yolu İzmir-Aydın arasında yapılmıştır.
    • Türkiye’nin en önemli uluslararası fuarı İzmir’dedir.
    • Dünyadaki en güzel karstik birikim şekli olan Travertenler Pamukkale’de yer alır.
    • İntansif  tarımın en yaygın olduğu bölgedir.
    • En fazla koy ve körfeze sahip olan kıyı bölgemizdir.(en girintili-çıkıntılı bölgedir.)
    • Marmara bölgesinden sonra en yoğun nüfuslu 2. bölgedir.
    • Turizm gelirleri açısından Marmara bölgesinden sonra 2. sırada olan bölgedir.
    • Denge profiline en yakın olan bölgemizdir.
    • En fazla delta ovası bu bölgede bulunur.
    • En geniş hinterlant(Ard bölge)’a sahip bölgedir.
    • Bölge gelişmişlik bakımından Marmara’dan sonra 2. sıradadır.
    • Manisa, Türkiye tütün üretiminde birinci sıradadır.

 

 

 

    • DOĞU ANADOLU BÖLGESİ :
    • En geniş alanlı bögedir.
    • Ortalama yükseltisi en fazla olan bölgedir.Türkiye’nin çatısı olarak anılır.
    • Türkiye’nin en yüksek noktası olan Ağrı Dağı(5137 m.) bu bölgededir.
    • Ölçülmüş en düşük sıcaklıklar bu bölgededir.
    • En şiddetli karasal iklimin görüldüğü ve en soğuk olan bölgedir.
    • Nüfus yoğunluğunun en az olduğu bölgedir.
    • Turizm gelirleri en düşük bölgedir.
    • Bölgedeki Malatya, kayısı üretiminde birinci sıradadır.
    • Büyükbaş hayvancılığın en fazla yapıldığı bölgedir.(Özellikle Kars)
    • Sanayisi en geri olan bölgedir.
    • Elektrik üretimine en fazla katkı sağlayan bölgedir.
    • Sebze tarımına en elverişsiz bölgedir.
    • Tarımsal faaliyetlerin en geç baslayıp, en erken bittiği bölgedir.
    • Donlu gün sayısı en fazla olan bölgedir.
    • Maden ve enerji üretimi en fazla olan bölgedir.(Yukarı Fırat, Malatya, Elazığ)
    • Okur-yazar oranı en düşük olan bölgedir.
    • Türkiye’de yol yapım ve ulaşım maliyetlerinin en fazla olduğu bölgedir.
    • Türkiye’nin en büyük gölü olan Van Gölü bu bölgede yer almaktadır.
    • Türkiye’nin en büyük kapalı havzası olan Van Gölü kapalı havzası bu bölgededir.
    • Bu bölgeden kaynağını alan tüm akarsular ülkemiz dışına çıkmaktadır.
    • En tenha nüfuslu il olan Hakkari, bu bölgededir.
    • Ekili-dikili alanı en fazla olan bölgedir.(sebebi: Yüzölçümünün fazla olması)

 

 

 

  • İSTANBUL BOĞAZI :Karadeniz – Marmara Denizi arası  Karadeniz’e kıyısı olan ülkeler kullanmak zorundadır.
  • ÇANAKKALE BOĞAZI :   Marmara –  Ege  Karadeniz’e kıyısı olan ülkeler kullanmak zorundadır.
  • SÜVEYŞ KANALI :    Akdeniz-Kızıldeniz arasında.  Mısır ülke sınırları içerisindedir.
  • CEBELİTARIK BOĞAZI :   Akdeniz – Atlas Okyanusu Arasında
  • BAB-ÜL MENDEP BOĞAZI : Kızıldenizi Umman denizine bağlar.
  • HÜRMÜZ BOĞAZI : İran Körfezini Umman denizine bağlar
  • MESSİNA BOĞAZI : Tren Denizi- Yunan Denizi   İtalya’da Sicilya adasıyla İtalya yarımadası arasındadır.
  • BERİNG BOĞAZI : Bering Denizi- Kuzey Buz Denizi   Alaska(ABD)-Sibirya, Asya ile K.Amerikanın en yakın olduğu yerde.
  • MACELLAN BOĞAZI : Atlas Okyanusu- Büyük Okyanus.Güney Amerika güneyindedir. (Drake Boğazı biraz daha güneyde)
  • MALAKKA BOĞAZI : Sumatra adası ile Malakka yarımadası arasındadır. Endonezya-Malezya
  • SONDE BOĞAZI : Sumatra adası ile Cava Adası arası(Endonezya)
  • DOVER BOĞAZI :   Manş Denizi – Kuzey denize bağlar. İngiltere-Fransa arasındadır.(Manş Denizi boğaz gibidir.)
  • KİEL KANALI : Baltık Denizini kuzey denize bağlar   Almanya sınırları içerisindedir.
  • PANAMA KANALI :  Atlas Okyanusu- Büyük Okyanus   Panama Sınırlarındadır.

 

 

YGS-LYS Coğrafya Haritaları-1

YGS-LYS Coğrafya Haritaları – 2

Coğrafya Kodlamalar